Konuyu seç
Veriden Olasılığa · Konu özeti
Deneysel olasılık
Göreli sıklık = olayın gerçekleşme sayısı ÷ deneme sayısı. Deneme sayısı arttıkça teorik olasılığa yaklaşır.
Örnek uzay ve olay
Örnek uzay deneyin bütün sonuçlarıdır; olay onun bir alt kümesidir. Sonuçlar eşit olasılıklıysa P(A) = s(A) ÷ s(E). 0 ≤ P(A) ≤ 1, P(A′) = 1 − P(A).
İki zar
İki zar atılınca 36 eşit olası sonuç vardır. En olası toplam 7’dir (6 durum).
Büyük sayılar
Az denemede sonuçlar şansa çok bağlıdır; çok denemede göreli sıklık teorik olasılığa yerleşir. Beklenen sayı ≈ deneme sayısı × olasılık.
Tümevarımsal akıl yürütme
Gözlemlerden genel bir sonuca varılır. Sonucun gücü veri miktarına bağlıdır: az veriyle kesin karar verilmez.
Sık sorulanlar
Üst üste 6 gelirse sonraki atışta 6 gelme şansı azalır mı?
Hayır. Zarın hafızası yoktur; her atışta olasılık 1/6’dır.
Deneysel ve teorik olasılık neden farklı çıkar?
Deneyde şans payı vardır. Deneme sayısı arttıkça fark küçülür.
Olasılık 1’den büyük olabilir mi?
Hayır. Olasılık 0 ile 1 arasındadır; yüzde olarak %0 ile %100 arası.
Bir zarın hileli olduğunu nasıl anlarız?
Çok sayıda atış yapıp göreli sıklıkları 1/6 ile karşılaştırırız. Az atışla kesin karar verilmez.